Chuyển động thị trường – tháng 5/2026: LẤY NỘI LỰC LÀM ĐIỂM TỰA

Chiến sự tại Iran bước sang tháng thứ ba với những bất định kéo dài về diễn biến đàm phán ngừng bắn trong khi giá dầu neo cao đang dần phản ánh vào chi phí sản xuất và hoạt động tiêu dùng, khiến lạm phát tăng tốc trên toàn cầu.

Kỳ vọng về các đợt hạ lãi suất đến từ các ngân hàng trung ương lớn như FED và ECB hiện đang nhường chỗ cho kịch bản tăng lãi suất vào cuối năm nay để hạ nhiệt lạm phát. Tuy nhiên, kịch bản này sẽ cần được cân bằng bởi sự suy yếu về tâm lý người tiêu dùng, số lượng việc làm hiện hữu bị thu hẹp bởi trí tuệ nhân tạo (AI) và hoạt động sản xuất chịu sức ép trước thuế quan.

Ở một diễn biến khác, sự phát triển của AI tiếp tục thúc đẩy dòng tiền tập trung tại các nhóm cổ phiếu công nghệ và các doanh nghiệp thuộc hệ sinh thái phát triển hạ tầng cho AI. Điều này góp phần giúp chỉ số chứng khoán tại Hoa Kỳ, Nhật Bản, Hàn Quốc và Đài Loan liên tục thiết lập vùng đỉnh mới trong khi tâm lý giao dịch chung tiếp tục lo ngại về lạm phát.

Đối với Việt Nam, tác động của chiến sự tại Trung Đông dần phản ánh vào hoạt động tiêu dùng và sản xuất ở hai tháng gần nhất khi hoạt động sản xuất giảm tốc với chi phí đầu vào tăng cao, hoạt động tiêu dùng từng bước phục hồi với sự hỗ trợ của khách du lịch quốc tế. Để đảm bảo mục tiêu tăng trưởng GDP ít nhất 10% trong năm 2026, Chính phủ đã đưa ra loạt thay đổi thông qua việc cắt giảm thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh để kích thích doanh nghiệp mới tham gia thị trường, kích thích hoạt động đầu tư và kiện toàn các thủ tục cần thiết đối với hoạt động khoa học công nghệ. Kết hợp với dư địa giải ngân đầu tư công và mức thấp của hoạt động xuất khẩu ở phần còn lại của 2026, chúng tôi cho rằng đây sẽ là những mảnh ghép phù hợp để thúc đẩy tăng trưởng GDP ở mức 10% – 11% ở các quý tiếp theo.

Trên thị trường chứng khoán, VN-Index thành công lập đỉnh mới sau khi đóng cửa ở mốc 1.925 điểm trong ngày 14/05 khi được củng cố bởi mức tăng trưởng lợi nhuận sau thuế toàn thị trường gần 40% YoY trong quý I. Định giá chung đối với nhóm vốn hóa lớn duy trì ở mức ổn định bình quân 5 năm gần nhất trong khi nhóm Mid-caps và Small-caps giảm về mốc -1 lần độ lệch chuẩn. Điều này giúp cải thiện kỳ vọng tăng trưởng trong tương lai trong bối cảnh tâm lý giao dịch chung vẫn có phần thận trọng trước các yếu tố bất định về vĩ mô thế giới.

Song cần lưu ý rằng, vùng định giá hiện tại có thể giảm tiếp trong bối cảnh lãi suất trái phiếu Chính phủ của Việt nam đang duy trì ở vùng cao tương đương với năm 2022 trong khi mặt bằng lãi suất huy động – cho vay và liên ngân hàng vẫn chưa có dấu hiệu hạ nhiệt.  Chiến lược hiện tại ưu tiên duy trì tỷ trọng tiền mặt hợp lý để ứng phó với bất định địa chính trị và lạm phát, đồng thời chọn lọc giải ngân vào các nhóm có động lực nội tại rõ ràng – Ngân hàng (động lực chu kỳ, ưu tiên các ngân hàng có vốn nhà nước), Dầu khí, Phân bón và Cảng biển (hưởng lợi từ giá dầu neo cao và phí vận tải biển tăng do chiến sự tại Trung Đông), Thép & Vật liệu xây dựng (đầu tư công).